Lắp đặt khóa vân tay cho căn hộ không khó, nhưng chọn sai là phải đổi khóa hoặc làm hỏng cửa. Trước khi xem mẫu nào đẹp, hãy trả lời ba câu hỏi: cửa nhà bạn là loại gì, dày bao nhiêu, và tòa nhà có cho thay khóa không.
Cửa chống cháy: hỏi ban quản lý trước khi mua khóa
Nhiều chung cư bàn giao cửa chính là cửa thép hoặc cửa gỗ chống cháy, nằm trong thiết kế an toàn cháy của tòa nhà. Khả năng ngăn lửa và khói của cửa phụ thuộc vào cả cánh cửa, khung, gioăng và phụ kiện đi kèm. Khoét rộng lỗ khóa hoặc khoan thêm có thể làm giảm khả năng đó. Không ai nên tự khẳng định cửa đã khoét vẫn đạt như ban đầu.
Vì vậy, trước khi đặt khóa:
- Tìm tem hoặc nhãn trên cạnh cửa, chụp lại và gửi ban quản lý.
- Hỏi rõ: cửa này có phải cửa chống cháy không, có được thay khóa không, có được khoét không, có mẫu khóa nào bị cấm không.
- Xin câu trả lời bằng văn bản hoặc tin nhắn, và hỏi việc thay khóa có ảnh hưởng bảo hành cửa của chủ đầu tư không.
- Không gỡ bộ tay co tự đóng cửa hay gioăng cửa khi lắp khóa, nếu cửa đang có.
Nếu ban quản lý không đồng ý, đừng làm. Nếu chỉ được dùng lại lỗ khóa sẵn có, thợ sẽ tìm mẫu vừa lỗ đó, và có thể không có mẫu nào phù hợp. Một mẫu khóa quảng cáo là “chống cháy” cũng chưa đủ để kết luận: hãy xin giấy tờ thử nghiệm và đưa ban quản lý xem.
Điều thứ hai liên quan đến thoát nạn. Từ bên trong nhà, cửa phải mở được ngay bằng tay nắm hoặc nút bấm, không cần mã, không cần pin, không cần chìa. Khi nghiệm thu, hãy tự thử việc này. Nếu khóa có nút khóa an toàn ở mặt trong, cả nhà cần biết cách mở nó trong bóng tối.
Đo độ dày cửa và xem chiều mở
Mỗi mẫu khóa ghi một dải độ dày cửa riêng. Thông số công bố của vài mẫu trên thị trường là 30–110 mm, 38–90 mm hoặc 40–100 mm, nên không thể dùng một con số chung. Hãy đo ở cạnh cánh cửa rồi đối chiếu với đúng mẫu định mua.
Cần xem thêm ba điểm:
- Chiều mở: trái hay phải, vào trong hay ra ngoài. Nhiều mẫu đảo được chiều, nhưng có mẫu phải đặt đúng ngay từ đầu.
- Chất liệu cửa: cửa nhôm khung hẹp cần loại khóa thân mảnh riêng, không dùng chung với khóa cho cửa gỗ, cửa thép.
- Lỗ khóa cũ: kích thước thân khóa cũ quyết định việc có phải khoét thêm hay không.
So sánh 3 loại khóa cho căn hộ
| Tiêu chí | Vân tay + mật mã | Vân tay + thẻ từ + app | Nhận diện khuôn mặt |
|---|---|---|---|
| Cách mở | Vân tay, mã số, thường có chìa cơ | Thêm thẻ từ và điện thoại | Khuôn mặt, kèm vân tay, mã số, thẻ hoặc app tuỳ mẫu |
| Mạng | Không cần | Mở gần qua Bluetooth; mở từ xa thường cần Wi-Fi hoặc bộ kết nối | Tuỳ mẫu, tính năng từ xa cần Wi-Fi |
| Nguồn | Thường là pin AA | Pin AA hoặc pin sạc | Thường có pin sạc, tốn điện hơn |
| Hợp với | Căn studio, căn cho thuê, người thích đơn giản | Gia đình có trẻ nhỏ, người lớn tuổi, người cần cấp mã tạm | Người hay xách đồ, cần mở rảnh tay |
| Cần cân nhắc | Không xem được lịch sử từ xa | Phụ thuộc app của hãng, cần giữ tài khoản an toàn | Giá cao, phải canh chiều cao lắp và ánh sáng hành lang |
Khi nào nên chọn loại nào
Nếu chỉ cần bỏ chìa, loại vân tay + mật mã là đủ.
Nếu nhà có trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi, nên có thêm thẻ từ. Vân tay của trẻ nhỏ và người lớn tuổi đôi khi khó nhận, và thẻ là cách mở đơn giản nhất cho họ. App có ích khi bạn cần gửi mã tạm cho người giúp việc hoặc xem ai đã về nhà.
Với khóa nhận diện khuôn mặt, nên hỏi mẫu dùng camera 3D hay 2D, vì loại 2D dễ bị đánh lừa hơn. Chiều cao lắp cố định nên người quá thấp có thể phải dùng cách mở khác. Nếu khóa có camera nhìn ra hành lang chung, hãy hỏi ban quản lý và tôn trọng sự riêng tư của hàng xóm.
Khi hết pin thì mở cửa thế nào
Khóa điện tử chạy pin nên tòa nhà mất điện không ảnh hưởng. Rủi ro thật là hết pin khi đang ở ngoài, nên hãy hỏi trước các cách dự phòng:
- Nguồn khẩn cấp: cổng Type-C hoặc Micro-USB ở mặt ngoài. Cắm sạc dự phòng để khóa có điện, rồi mở như bình thường. Cổng này thường chỉ cấp điện tạm, không sạc pin AA.
- Chìa cơ: có ở nhiều mẫu, không phải tất cả. Đừng để chìa trong nhà; hãy gửi người thân hoặc cất ở nơi lấy được khi đang đứng ngoài cửa.
Thời lượng pin chênh nhau khá nhiều. Một số hãng ghi khoảng 10 tháng với 10 lần mở mỗi ngày, hãng khác khuyên thay hoặc sạc sau 4–6 tháng. Khi khóa báo pin yếu, hãy thay ngay trong tuần đó.
Những gì xảy ra khi lắp
- Khảo sát: thợ đo cửa, xem lỗ khóa cũ và chiều mở, trao đổi về ý kiến của ban quản lý, rồi báo giá.
- Tháo khóa cũ: giữ lại để lắp trả nếu sau này cần.
- Lắp khóa: gắn thân khóa, mặt trong, mặt ngoài. Nếu phải khoét hay chỉnh cửa, thợ báo trước và chỉ làm khi bạn đồng ý.
- Căn chỉnh: đóng mở nhiều lần, kiểm tra chốt vào khít khung, cửa không bị cọ.
- Cài đặt: đổi mã quản trị, cài vân tay từng người, nên cài hai ngón mỗi người.
- Bàn giao: hướng dẫn thay pin, dùng nguồn khẩn cấp, xóa người dùng. Có phiếu bảo hành, thời hạn theo từng sản phẩm, báo rõ trước khi lắp.
Nếu dùng lại lỗ khóa cũ, một bộ khóa thường mất khoảng 1–2 giờ. Thời gian thực tế tuỳ số lượng và hiện trạng cửa.
Dùng và bảo dưỡng hằng ngày
- Lau mặt quét bằng khăn mềm, khô. Không xịt nước lau kính hay hóa chất trực tiếp lên khóa.
- Tay ướt hoặc dính bẩn dễ bị từ chối. Lau khô tay rồi thử lại, hoặc dùng mã số.
- Thay cả bộ pin cùng lúc, cùng loại, không trộn pin cũ với pin mới. Dùng đúng loại pin hãng ghi.
- Khoảng 6 tháng một lần, thử chìa cơ và nguồn khẩn cấp, xem vít có lỏng không.
- Khi đổi người thuê, người giúp việc hoặc mất thẻ, xóa ngay vân tay, mã và thẻ của người đó.
Không khóa nào an toàn tuyệt đối. Giữ mã riêng, đóng cửa chắc tay và kiểm tra chốt đã vào là những việc đơn giản nhưng có ích nhất.